Taalmail 351 - 375

Gebruik Ctrl-F om in deze pagina te zoeken.

Taalmail 351 - 10 maart 2008

  • Van zodra hij in Frankrijk is komen wonen, is hij Fransman geworden.
    Meteen nadat hij in Frankrijk was komen wonen, is hij Fransman geworden.

    Van zodra is geen standaardtaal, zodra wel. Met zodra kan de zin beter anders geformuleerd worden: Zodra hij in Frankrijk woonde, ...


  • Misschien wint Gert Steegmans straks zijn tweede rit. Dat weten we over enkele kilometer.
    √ Misschien wint Gert Steegmans straks zijn tweede rit. Dat weten we over enkele kilometers.

    Na het onbepaalde enkele moet de maataanduiding in het meervoud staan.


  • Bij Gerolsteiner doen ze er alles aan om Barredo niet te dicht te laten komen.
    √ Bij Gerolsteiner doen ze er alles aan om Barredo niet te dichtbij te laten komen.

    Bij hoort erbij.


  • De timing kan een beetje verbazen, midden een periode van politieke onzekerheid.
    √ De timing kan een beetje verbazen, midden in een periode van politieke onzekerheid.

    Midden komt alleen in tijdsbepalingen als voorzetsel voor. In dit geval versterkt het als bijwoord het voorzetsel in.


  • Electrabel hevelt een deel van haar nucleaire capaciteit over naar elektriciteitsproducent SPE-Luminus.
    √ Electrabel hevelt een deel van zijn nucleaire capaciteit over naar elektriciteitsproducent SPE-Luminus.

    Electrabel is onzijdig. Naar een onzijdig woord verwijzen we met zijn.


  • In februari reed bijna een auto op de tien in Brussel te snel.
    √ In februari reed bijna een op de tien auto's in Brussel te snel.

    Verhoudingen geven we weer in de vorm 'telwoord + op/van de + telwoord + zelfstandig naamwoord in het meervoud'.


  • De rol van Templar leverde Moore later de hoofdrol op in menig Bondfilm.
    √ De rol van Templar leverde Moore later de hoofdrol op in menige Bondfilm.

    Bij de-woorden die geen personen aanduiden, gebruiken we menige.



Taalmail 352 - 17 maart 2008

  • De Franse vrouw die een ongeneeslijke tumor in haar gelaat heeft, krijgt geen euthanasie.
    √ De Franse vrouw die een ongeneeslijke tumor in haar gezicht heeft, krijgt geen toestemming om euthanasie te plegen.

    Gelaat is niet fout, maar het is wel een formeel woord. Krijgt geen euthanasie is een beetje kort door de bocht.


  • Matthysen bleef ruim vijf seconden boven haar persoonlijke besttijd.
    √ Matthysen bleef ruim vijf seconden boven haar persoonlijke record.

    Besttijd is letterlijk vertaald Duits. Beste tijd kan wel.


  • Enkele maanden geleden kregen de drie hun ontslag, maar ze besloten niet bij de pakken te blijven zitten.
    √ Enkele maanden geleden kregen de drie hun ontslag, maar ze besloten niet bij de pakken te blijven neerzitten.

    De uitdrukking luidt niet bij de pakken blijven neerzitten.


  • Alle kantoren van de socialistische mutualiteit De Voorzorg in Antwerpen zijn morgen gesloten wegens een staking.
    √ Alle kantoren van het socialistische ziekenfonds De Voorzorg in Antwerpen zijn morgen gesloten wegens een staking.

    Mutualiteit is geen standaardtaal voor ziekenfonds. In een officiële naam als Christelijke mutualiteiten gebruiken we het uiteraard wel.


  • Ik ga er echter vanuit dat wij het geplande parcours kunnen afwerken.
    √ Ik ga er echter van uit dat wij het geplande parcours kunnen afwerken.

    Al vaak gemeld. De infinitief luidt uitgaan van iets. Uit is een deel van het werkwoord, van niet. Daarom kan het nooit vanuit zijn.


  • De 19-jarige Rice was liefst tweeënhalf seconden sneller dan haar persoonlijke record.
    √ De 19-jarige Rice was liefst tweeënhalve / twee en een halve seconde sneller dan haar persoonlijke record.

    Na half staat het zelfstandig naamwoord in het enkelvoud: anderhalve maand, twee en een halve week. Tweeënhalf is informeler dan twee en een half.


  • grove
    √ uitspraak: groo·və, grov·və, grof·fə

    Alleen de spelling met v is goed, maar in de uitspraak is er veel variatie. Dezelfde variatie is er bij grover.



Taalmail 353 - 24 maart 2008

  • Die 230e T-shirt - stel dat het lukt - welke wordt dat dan?
    Dat 230e T-shirt - stel dat het lukt - welk wordt dat dan?

    T-shirt is een onzijdig woord.


  • Bij ijsroomfabrikant IJsboerke in Tielen is de avondploeg weer aan de slag gegaan.
    √ Bij roomijsfabrikant IJsboerke in Tielen is de avondploeg weer aan de slag gegaan.

    IJs dat met water bereid wordt, is geen ijswater maar waterijs. IJs dat met room bereid wordt, is geen ijsroom maar roomijs.


  • Hij toont haar een blad waar een adres op staat en vraagt of ze het weet zijn.
    √ Hij toont haar een blad waar een adres op staat en vraagt of ze weet waar het is.

    Weten wordt in de standaardtaal altijd gecombineerd met een infinitief voorafgegaan door te. De constructie weten zijn is volgens de ANS geen standaardtaal.


  • Fysisch moeten de rijders het onderste uit de kan halen.
    Fysiek moeten de rijders alles uit de kast halen.

    Fysisch betekent 'natuurkundig', 'lichamelijk' is fysiek. Het onderste uit de kan halen is een verhaspeling van 'het onderste uit de kan willen hebben' (alles willen hebben) en 'alles uit de kast halen' (grote inspanningen leveren).


  • In Afghanistan is een Deense NAVO-soldaat omgekomen en een andere gewond bij gevechten met talibanrebellen.
    √ In Afghanistan is een Deense NAVO-soldaat omgekomen en een andere gewond geraakt bij gevechten met talibanrebellen.

    Gewond is geen voltooid deelwoord (zoals omgekomen), maar een bijvoeglijk naamwoord. Vervang gewond door een ander bijvoeglijk naamwoord (bv. blind) en het is meteen duidelijk dat de oorspronkelijke zin niet klopt.


  • Dat hij daar onder leed, merkte je aan zijn hevige emoties.
    √ Dat hij daaronder leed, merkte je aan zijn hevige emoties.

    Voornaamwoordelijke bijwoorden (hier daaronder) worden als één woord gespeld.


  • Er was veel volk op de Grote Markt. Dat was aardig om zien, vond ook de burgemeester.
    √ Er was veel volk op de Grote Markt. Dat was aardig om te zien, vond ook de burgemeester.

    Om wordt altijd met te gecombineerd als er een infinitief volgt: leuk om te horen, goed om te weten, aardig om te zien.



Taalmail 354 - 31 maart 2008

  • Mosley nam deel aan een sm-orgie met prostitués in een decor die deed denken aan een concentratiekamp van de Nazi's.
    √ Mosley nam deel aan een sm-orgie met prostituees in een decor dat deed denken aan een concentratiekamp van de nazi's.

    Een prostitué is een man, een prostituee is een vrouw. Decor is onzijdig. In het Nederlands krijgt nazi geen hoofdletter.


  • De voorzitter van de luchtvaartmaatschappij Alitalia heeft zijn ontslag gegeven.
    √ De voorzitter van de luchtvaartmaatschappij Alitalia heeft zijn ontslag aangeboden.

    Een werknemer neemt ontslag, een werkgever geeft ontslag.


  • Voor onze politici is er meteen weer veel werk op de plank.
    √ Voor onze politici is er meteen weer veel werk aan de winkel.

    Letterlijk vertaald Frans, of verward met brood op de plank?


  • Er werden ook vraagtekens gesteld bij de wijze waarop de verkiezing van Miss Belgian Beauty verloopt.
    √ Er werden ook vraagtekens gezet bij de wijze waarop de verkiezing van Miss Belgian Beauty verloopt.

    Er worden vragen gesteld of vraagtekens gezet, maar geen vraagtekens gesteld.


  • In Halle hebben leden van de serviceclubs gisteren duizend leien van het dak van de basiliek gekuist.
    √ In Halle hebben leden van de serviceclubs gisteren duizend leien van het dak van de basiliek schoongemaakt.

    In het algemeen Nederlands heeft kuisen alleen een figuurlijke betekenis: gekuiste taal.


  • Het huis waar Pablo Ariza wordt vastgehouden, wordt midden in de nacht binnengevallen door de Columbiaanse oproerpolitie.
    √ In het huis waar Pablo Ariza wordt vastgehouden, valt de Colombiaanse oproerpolitie midden in de nacht binnen.

    Het land heet Colombia. De passieve zin klinkt vreemd.


  • Welke CD&V-er werd door koning Albert twee keer tot formateur benoemd?
    √ Welke CD&V'er werd door koning Albert twee keer tot formateur benoemd?

    Een afleiding van een afkorting spellen we met een apostrof.



Taalmail 355 - 7 april 2008

  • De automobilisten moeten dus nog even op hun tanden bijten: de werkzaamheden duren nog twee weken.
    √ De automobilisten moeten dus nog even doorbijten: de werkzaamheden duren nog twee weken.

    Op je tanden bijten betekent dat je geen emotie of pijn laat zien. Doorbijten betekent 'volhouden, doorzetten'. Vermoedelijk is dat laatste bedoeld.


  • "Kapitein Zeppos" is terug en kan je vanaf nu bekijken wanneer je maar wil.
    √ "Kapitein Zeppos" is terug. Je kunt het vanaf nu bekijken wanneer je maar wilt.

    De samentrekking is fout: in de eerste zin is "Kapitein Zeppos" onderwerp, in de tweede zin lijdend voorwerp. Samentrekking kan alleen als de grammaticale functie gelijk is. Gebruik bij je bij voorkeur de vormen van de tweede persoon: kunt, wilt, zult.


  • "We bekijken zo'n zaken op individuele basis en ondernemen actie wanneer wij dat nodig vinden".
    √ "We bekijken zulke zaken op individuele basis en ondernemen actie wanneer wij dat nodig vinden."

    Bij een woord in het meervoud is het altijd zulke. De punt behoort tot het citaat en moet tussen de aanhalingstekens staan.


  • Ahern kondigde vorige week aan dat hij op 6 mei ontslag neemt omdat er tegen hem een onderzoek loopt naar corruptie.
    √ Ahern kondigde vorige week aan dat hij op 6 mei ontslag neemt omdat er tegen hem een onderzoek naar corruptie loopt.

    Hak niet midden in een kleine woordgroep. Door de slappe tang klinkt de tekst kortademig.


  • Het boek zat gestockeerd - hou u vast - in een doos op zolder.
    √ Het boek zat opgeborgen - hou u vast - in een doos op zolder.

    Stockeren betekent 'goederen opslaan'. Volgens Van Dale is het geen algemeen Nederlands. Ook in het Belgische Nederlands is opslaan veel gebruikelijker. Bovendien klinkt het vreemd dat één boek 'gestockeerd' wordt.


  • We vragen dat het Olympisch Comité de Olympische vlam niet door Tibet laat passeren.
    √ We vragen dat het Olympisch Comité de olympische vlam niet door Tibet laat passeren.

    Alleen in eigennamen wordt Olympisch, met een hoofdletter, gespeld: het Olympisch Comité, de Olympische Spelen. Anders is het olympisch: olympisch goud, een olympisch jaar, de olympische gedachte.


  • Bart Goossens, multimedia journalist
    √ Bart Goossens, multimediajournalist

    Samenstellingen met multimedia worden als één woord gespeld, tenzij de klinkers botsen.



Taalmail 356 - 14 april 2008

  • Een deel verkopen behoort tot een van de mogelijkheden. Met Parmalat hebben ze het ook gedaan.
    √ Een deel verkopen behoort tot de mogelijkheden. Met Parmalat hebben ze het ook gedaan.

    Er zijn twee formuleringen door elkaar gehaald: 'het behoort tot de mogelijkheden' en 'het is een van de mogelijkheden'.


  • Op de lijst staan mensen die al jaren dood zijn en wiens naam door anderen gebruikt kan worden.
    √ Op de lijst staan mensen die al jaren dood zijn en van wie de naam door anderen gebruikt kan worden.

    Wiens kan alleen verwijzen naar een mannelijk woord in het enkelvoud.


  • Zaterdag zal de partij op haar congres een nieuwe naam adopteren.
    √ Zaterdag zal de partij op haar congres een nieuwe naam aannemen / goedkeuren.

    Adopteren klinkt Engels.


  • Vlaminge Ilse Vandenbroucke is in Istanbul gaan wonen en vertelt haar wedervaren.
    De Vlaamse Ilse Vandenbroucke is in Istanbul gaan wonen en vertelt haar wedervaren.

    Bij woorden die een nationaliteit aanduiden, is het lidwoord verplicht. Een vrouw uit Vlaanderen is een Vlaamse, geen Vlaminge.


  • Kinderopvang vinden in een kribbe is moeilijk, want er zijn te weinig plaatsen.
    √ Kinderopvang vinden in een crèche is moeilijk, want er zijn te weinig plaatsen.

    Een kribbe was een voederbak. Kinderen gaan naar de crèche (het Franse woord voor een kribbe).


  • Wie heeft gelijk: Henk de Groot of de doorsnee garagist?
    √ Wie heeft gelijk: Henk de Groot of de doorsneegaragist?

    Garagist komt in het hele taalgebied voor, maar is vooral in België het gewone woord. Een ander woord dat in het hele taalgebied voorkomt, is garagehouder. Samenstellingen met doorsnee worden als één woord gespeld.


  • Seveso
    √ uitspraak: see·vee·zoo

    In 1976 had in Seveso, in Noord-Italië, een ongeluk in een chemisch bedrijf plaats. De klemtoon ligt op de eerste lettergreep van de naam, ook in de samenstellingen Sevesorichtlijn en Sevesobedrijf.



Taalmail 357 - 21 april 2008

  • Als het om erkende en kwalitatieve opvang gaat, moet de prijs gekoppeld zijn aan het inkomen.
    √ Als het om erkende en kwalitatief hoogstaande opvang gaat, moet de prijs gekoppeld zijn aan het inkomen.

    Kwalitatief betekent niet 'rijk aan kwaliteit'.


  • Rondomrond is een nieuwe wijk heropgebouwd voor de vele slachtoffers van de ramp.
    Eromheen is een nieuwe wijk gebouwd voor de vele slachtoffers van de ramp.

    Rondomrond is geen standaardtaal. Een nieuwe wijk heropbouwen is een verhaspeling van een wijk heropbouwen en een nieuwe wijk bouwen.


  • Vraag is hoe Europa daarop zal reageren.
    De vraag is hoe Europa daarop zal reageren.

    Het weglaten van het lidwoord komt vooral in formele, geschreven taal voor.


  • Jullie zijn uiteraard welkom. Zet u neer!
    √ Jullie zijn uiteraard welkom. Ga zitten!

    In de standaardtaal klinkt zet u neer ouderwets. Het wordt ook beschouwd als een gallicisme of een germanisme.


  • De familie van de bejaarde vrouw heeft een klacht neergelegd.
    √ De familie van de bejaarde vrouw heeft een klacht ingediend.

    Een klacht wordt ingediend. Neerleggen is in dit verband vertaald Frans.


  • Men vergelijkt het begrootte budget met de werkelijke uitgaven.
    √ Men vergelijkt het (begrote) budget met de werkelijke uitgaven.

    Budget en begroting zijn synoniemen, het begrote budget is dubbelop. Begrootte is de onvoltooid verleden tijd van het werkwoord. Begrote is de verbogen vorm van het voltooid deelwoord dat als bijvoeglijk naamwoord gebruikt wordt.


  • President Kabila zei dat de meester-slaaf relatie tussen België en Congo verleden tijd is.
    √ President Kabila zei dat de meester-slaafrelatie tussen België en Congo verleden tijd is.

    Tussen de gelijkwaardige delen van een samenkoppeling wordt een liggend streepje gespeld. Geen spatie of streepje voor het hoofdwoord van de samenstelling: moeder-zoonrelatie, koers-winstverhouding, prijs-kwaliteit(s)verhouding, woon-werkverkeer, maag-darmkanaal, hand-en-spandiensten, mond-en-klauwzeer.



Taalmail 358 - 5 mei 2008

  • Om een nog onduidelijke reden raakte de trein ontspoord.
    Door een nog onduidelijke oorzaak is de trein ontspoord.

    Met een reden motiveert iemand waarom hij iets zegt of doet. De oorzaak verwijst naar de omstandigheden die ergens toe leiden. Het lidwoord een kan weg. Ontspoord raken heeft vooral een figuurlijke betekenis (mislukken, zich vergalopperen).


  • Heel wat materiaal stond opgestapeld in gangen en trapzalen, zodat de brandweer nauwelijks bij de brandhaard raakte.
    √ Heel wat materiaal stond opgestapeld in gangen en trappenhuizen, zodat de brandweer nauwelijks bij de brandhaard kon komen.

    Trapzaal is volgens Van Dale geen algemeen Nederlands. Met het modale hulpwerkwoord kunnen erbij loopt de zin beter.


  • De Israëlische eerste minister Olmert moet zich straks bij de politie aanbieden.
    √ De Israëlische eerste minister Olmert moet zich straks bij de politie melden.

    Wie zich aanbiedt, meldt zich als vrijwilliger om iets te doen.


  • Telkens het hevig regent treedt de Kemmelbeek buiten haar oevers.
    Telkens als het hevig regent, treedt de Kemmelbeek buiten haar oevers.

    De voorwaardelijke bijzin wordt ingeleid door als. Telkens versterkt dat woord. Tussen twee persoonsvormen schrijven we een komma.


  • Wat wel opvalt, is dat bijna alle platen in de top 10 uit de jaren '90 komen.
    √ Wat wel opvalt, is dat bijna alle platen in de top 10 uit de jaren 90 komen.

    De jaren negentig wordt in cijfers de jaren 90, zonder apostrof. Er valt niets weg voor 90, er hoeft dus ook geen apostrof geschreven te worden.


  • Immi- en emigranten knokken en ploeteren zich een bestaan.
    Immigranten en emigranten knokken en ploeteren een bestaan bij elkaar.

    Immi- en emigranten is een ongewone samentrekking: in de regel moet het weggelaten deel een zelfstandige betekenis hebben. Knokken en ploeteren kunnen geen lijdend voorwerp bij zich hebben, met bij elkaar erbij kan het wel.


  • misdadiger
    √ klemtoon: misdadiger

    Let op de klemtoon: misdaad, misdadiger, misdadig.



Taalmail 359 - 12 mei 2008

  • Bettina Dujardin is een van de velen die een zonneboiler heeft gekocht.
    √ Bettina Dujardin is een van de velen die een zonneboiler hebben gekocht.

    De bijzin staat bij velen, niet bij een: van de velen die een zonneboiler hebben gekocht, is Bettina Dujardin er een.


  • Deze fan van Club Brugge hield eraan vandaag naar Alleur te komen.
    √ Deze fan van Club Brugge vindt dat ze vandaag naar Alleur moest komen.

    Houden aan is in deze betekenis geen standaardtaal. Het wordt beschouwd als vertaald Frans (tenir à).


  • Iemand haalt de oplegger van de trekker en rijdt daarmet weg.
    √ Iemand haalt de oplegger van de trekker en rijdt ermee weg.

    "De voorzetsels met en tot verschijnen in een voornaamwoordelijk bijwoord respectievelijk in de vorm -mee en -toe." (ANS)


  • Tijd kopen om een splijtende stemming te vermijden.
    Tijdrekken om een splijtende stemming te vermijden.

    Tijd kopen lijkt wel erg veel op buy time. In het Nederlands hebben we het over tijd winnen, de tijd rekken, tijdrekken.


  • Spanje staat bekend als een land waar de afgelopen decennia erg makkelijk antibiotica werd toegediend.
    √ Spanje staat bekend als een land waar de afgelopen decennia erg makkelijk antibiotica werden toegediend.

    Antibiotica is een meervoud. Het enkelvoud is antibioticum.


  • Heidi belt met Ingrid Baeck, de woordvoerdster van Defensie, en meldt haar het goede nieuws.
    √ Heidi belt met Ingrid Baeck, de woordvoerster van Defensie, en meldt haar het goede nieuws.

    Vrouwelijke aanduidingen op -ster worden gevormd door de uitgang toe te voegen aan de stam van het werkwoord (hier voer): woord+voer+ster.


  • notoir
    √ uitspraak: noo·twaar, noo·toor

    In België is de uitspraak [noo·twaar] het gebruikelijkst. Ook bij andere bijvoeglijke naamwoorden op -toir is er doorgaans keuze tussen [-twaar] en [-toor].



Taalmail 360 - 19 mei 2008

  • De brandweer in de Kempen heeft vanochtend heel wat werk gehad om een lang mazoutspoor op te ruimen.
    √ De brandweer in de Kempen heeft vanochtend heel wat werk gehad om een lang stookoliespoor op te ruimen.

    Mazout is geen algemeen Nederlands.


  • Ik vroeg hem waar in Italië dat fabriek ligt.
    √ Ik vroeg hem waar in Italië die fabriek ligt.

    Fabriek is een de-woord.


  • Bertolli is al lang verkocht aan Unilever, wat een grote multinational is.
    √ Bertolli is al lang verkocht aan Unilever, dat een grote multinational is.

    In informele spreektaal kan naar elk onzijdig woord met wat verwezen worden; in de schrijftaal is het niet algemeen aanvaard.


  • De Nederlandse en de Belgische politie hebben een bende opgerold die gespecialiseerd was in ladingdiefstallen van vrachtwagens.
    √ De Nederlandse en de Belgische politie hebben een bende opgerold die gespecialiseerd was in diefstal van vrachtwagenladingen.

    Of nog korter: diefstal uit vrachtwagens.


  • De directie van Eandis roept de socialistische bond op om haar staking stop te zetten.
    √ De directie van Eandis roept de socialistische bond op om zijn staking stop te zetten.

    De bond staakt, niet de directie. Het woord bond is uitsluitend mannelijk.


  • Bobbejaan Schoepen is dit weekend twee keer aan 't feest.
    √ Bobbejaan Schoepen heeft dit weekend twee redenen om te feesten.

    Aan het feest zijn is vertaald Frans.


  • Het filmfestival van Cannes krijgt extra media-aandacht dankzij de pleiade van klinkende Hollywoodnamen die het rode loper-ritueel nog hectischer dan gewoonlijk maken.
    √ Het filmfestival van Cannes krijgt extra media-aandacht dankzij de plejade van klinkende Hollywoodnamen die het rodeloperritueel nog hectischer dan gewoonlijk maken.

    In de betekenis van 'groep illustere personen' is het plejade. De Pléiade (Frans voor de Plejaden, het Zevengesternte) was een groep van zeven Franse dichters. Rodeloperritueel is een driedelige samenstelling waarvan de eerste twee delen bij elkaar horen en wordt daarom als één woord gespeld.



Taalmail 361 - 26 mei 2008

  • Het leger is hier net toegekomen en helpt met het uitdelen van zandzakjes.
    √ Het leger is hier net aangekomen en helpt met het uitdelen van zandzakjes.

    Toekomen betekent 'rondkomen, genoeg hebben'. In de betekenis van 'aankomen' is het geen algemeen Nederlands.


  • Er zijn motorrijders die al twee jaar rondtoeren, maar niet eens deftig kunnen remmen.
    √ Er zijn motorrijders die al twee jaar rondtoeren, maar niet eens fatsoenlijk kunnen remmen.

    Deftig betekent in het algemeen Nederlands 'waardig en voornaam'.


  • Meer dan acht op de tien Vlaamse automobilisten past zijn snelheid aan waar dat gevraagd wordt.
    √ Meer dan acht op de tien Vlaamse automobilisten passen hun snelheid aan waar dat gevraagd wordt.

    Alleen na een op de ... staat de persoonsvorm in het enkelvoud.


  • De verkeershinder zou alleszins nog een hele tijd kunnen duren.
    √ De verkeershinder zou hoe dan ook nog een hele tijd kunnen duren.

    Alleszins wordt in België vaak gebruikt in de betekenis 'hoe dan ook, in elk geval', maar volgens Taaladvies.net is het niet duidelijk of dat gebruik tot de standaardtaal gerekend kan worden.


  • Door de gestegen levenskost, zowel van voedsel als energie, sparen de Belgen veel minder dan ooit.
    √ Door de gestegen levenskosten, zowel van voedsel als energie, sparen de Belgen veel minder dan ooit.

    Kost is eten. Levensduurte is volgens Taaladvies.net standaardtaal in België, maar het komt vooral in geschreven taal voor.


  • Je komt er meer te weten over bananen en groenten op de barbeque.
    √ Je komt er meer te weten over bananen en groenten op de barbecue.

    Barbecue wordt afgekort als BBQ, omdat de letter q in het Engels als 'kjoe' uitgesproken wordt.


  • Zonder regenbuien spelen de zussen-Williams, Sjarapova en Ivanovic in Parijs.
    √ Zonder regenbuien spelen de zussen Williams, Sjarapova en Ivanovic in Parijs.

    We gebruiken een streepje bij een "groep of werkstuk, genoemd naar een auteur of inspirator" (Woordenlijst): de commissie-Geerts, de regering-Leterme, het proces-Fourniret.



Taalmail 362 - 2 juni 2008

  • Het dagje in Bergen zou haar moeten toelaten om er de economische en wetenschappelijke vooruitgang te zien.
    √ Door een dagje in Bergen door te brengen kan ze er de economische en wetenschappelijke vooruitgang zien.

    Toelaten is in de betekenis van 'in staat stellen, kunnen' een letterlijke vertaling van het Frans (permettre).


  • Het parket houdt vooralsnog de lippen op mekaar om het onderzoek niet te schaden.
    √ Het parket houdt vooralsnog de lippen stijf op elkaar om het onderzoek niet te schaden.

    Mekaar is de informele variant van elkaar. De uitdrukking komt meestal in de vorm de lippen stijf op elkaar houden voor.


  • De klok rond, zeven dagen op zeven, wordt hier gewerkt om op 13 september klaar te zijn.
    √ De klok rond, zeven dagen per week, wordt hier gewerkt om op 13 september klaar te zijn.

    Zeven dagen op zeven wordt beschouwd als een letterlijke vertaling van 7 jours sur 7. Stilistisch mooier is: vierentwintig uur per dag, zeven dagen per week.


  • In Harlingen, in Friesland, is de eerste proefcentrale ter wereld geopend op blauwe stroom.
    √ In Harlingen, in Friesland, is de eerste proefcentrale ter wereld geopend die blauwe stroom produceert.

    De originele zin klopt inhoudelijk niet en loopt mank.


  • Lijst Dedecker verwerpt een kartel met gelijk welke partij.
    √ Lijst Dedecker verwerpt een kartel met welke partij ook.

    Gelijk welke behoort volgens de ANS en de Grote Van Dale niet tot het algemeen Nederlands. De gebruikelijkste constructie in het hele taalgebied is die met welke ... ook.


  • We starten op de markt van Kinshasa, waar de prijs van de rijst de pan uit swingt.
    √ We starten op de markt van Kinshasa, waar de prijs van de rijst de pan uit vliegt.

    De pan uit swingen wordt alleen over muziek en dans gezegd. Het gewoonst is de pan uit rijzen, maar stilistisch is waar de prijs van de rijst de pan uit rijst niet zo fraai.


  • Helicopter stort neer in Italiaans meer
    Helikopter stort neer in Italiaans meer

    In het Nederlands wordt helikopter met een k gespeld.



Taalmail 363 - 9 juni 2008

  • Zowel de christelijke als de socialistische vakbond hebben het ontwerpakkoord aanvaard.
    √ Zowel de christelijke als de socialistische vakbond heeft het ontwerpakkoord aanvaard.

    Gebruik bij voorkeur de enkelvoudsvorm van het werkwoord, als beide leden van de nevenschikking enkelvoud zijn.


  • Ook Zweden heeft een goede start genomen.
    √ Ook Zweden heeft een goede start gemaakt.

    In het Frans is het 'prendre un bon départ', in het Nederlands 'een goede start maken'.


  • Een stakingspiket van Spaanse vrachtwagenchauffeurs houdt hen tegen.
    √ Een stakerspost van Spaanse vrachtwagenchauffeurs houdt hen tegen.

    Stakingspiket is vertaald Frans (piquet de grève).


  • De mensen zijn voorzienend, ze kopen een beetje meer.
    √ De mensen zijn vooruitziend, ze kopen een beetje meer.

    Ook voorziend staat in het woordenboek, maar dat woord is weinig gebruikelijk. Wie in zijn eigen behoeften voorziet, is zelfvoorzienend.


  • Wilson refereerde naar een uitspraak van Martin van drie jaar geleden.
    √ Wilson refereerde aan een uitspraak van Martin van drie jaar geleden.

    Het is refereren aan en verwijzen naar.


  • Ik leef van dag tot dag, ik maak geen lange termijn-plannen.
    √ Ik leef van dag tot dag, ik maak geen langetermijnplannen.

    Samenstellingen met langetermijn- en kortetermijn- worden als één woord gespeld.


  • Oud judoka Ann Simons is op 11 juni begonnen bij Marketing.
    Oud-judoka Ann Simons is op 11 juni begonnen bij Marketing.

    Samenstellingen met oud ('voormalig') en een persoonsaanduiding hebben een streepje.



Taalmail 364 - 16 juni 2008

  • De man die zweerde nooit meer op tournee te gaan, is eergisteren aan een nieuwe Amerikaanse tournee begonnen.
    √ De man die zwoer / had gezworen nooit meer op tournee te gaan, is eergisteren aan een nieuwe Amerikaanse tournee begonnen.

    Zweerde kan alleen in de betekenis 'etterde', al is zwoor gebruikelijker.


  • Het gaat meestal om leerlingen waarvan de ouders minder begoed zijn.
    √ Het gaat meestal om leerlingen van wie de ouders minder gegoed zijn.

    Begoed is geen algemeen Nederlands, gegoed en bemiddeld wel. Waarvan klinkt nogal informeel voor personen.


  • Naar ons inziens is het voorstel ontoereikend.
    Naar onze mening is het voorstel ontoereikend.

    Onzes inziens kan ook, maar dat klinkt stijver.


  • De minister-presidenten schieten een voorstel af dat de federale overheid meer geld moet opleveren.
    √ De ministers-presidenten schieten een voorstel af dat de federale overheid meer geld moet opleveren.

    Grammaticaal gezien is ministers-presidenten het juiste meervoud, doordat beide delen van het woord een functie noemen en dus gelijkwaardig zijn.


  • Denkt u dat de Franstaligen het Leterme zullen gunnen te lukken?
    √ Denkt u dat de Franstaligen het Leterme zullen gunnen te slagen?

    Iemand slaagt ergens in; iets lukt iemand.


  • We geven je hoedanook de twee recepten, al kan er maar eentje winnen.
    √ We geven je hoe dan ook de twee recepten, al kan er maar eentje winnen.

    Hoe dan ook wordt los gespeld, net zoals waar dan ook en wie dan ook.


  • yoghurt
    √ uitspraak: jogərt, jochərt

    De uitspraak [joegoert] is geen algemeen Nederlands.



Taalmail 365 - 14 juli 2008

  • Het epicentrum lag in Court-Saint-Etienne, op een diepte van 10,8 kilometer.
    √ Het epicentrum lag in Court-Saint-Etienne, de haard bevond zich op een diepte van 10,8 kilometer.

    Het epicentrum is de plek op het aardoppervlak loodrecht boven de aardbevingshaard. Het ligt per definitie nooit op een bepaalde diepte. De haard wordt ook hypocentrum genoemd.


  • Op de persconferentie achteraf was Federer nog steeds teneergeslagen.
    √ Op de persconferentie achteraf was Federer nog steeds terneergeslagen.

    Terneer- komt ook voor in terneergedrukt en in verouderde werkwoorden als terneerliggen en terneervallen.


  • "Er waren aanwijzingen dat er zich een drama had afgespeeld", aldus dienstdoend burgemeester Van Rossen.
    √ "Er waren aanwijzingen dat er zich een drama had afgespeeld", aldus waarnemend burgemeester Van Rossen.

    Wie dienst heeft, is dienstdoend. Wie iemand vervangt, is waarnemend.


  • De politie kwam de drugstrafiek op het spoor na maandenlang speurwerk.
    √ De politie kwam de drugssmokkel op het spoor na maandenlang speurwerk.

    Trafiek is in de bedoelde betekenis geen standaardtaal. Samenstellingen met drug als linkerlid kunnen met of zonder tussen-s gespeld worden: drugsmokkel, drugssmokkel.


  • Terwijl het parket afstapt en sporen, wissels en seinen onderzoekt, bezoekt ook minister Vervotte de plaats van het treinongeluk.
    Terwijl het parket (ter plaatse) sporen, wissels en seinen onderzoekt, bezoekt ook minister Vervotte de plaats van het treinongeluk.

    Afstappen is vertaald Frans. De juridische uitdrukking descendre sur les lieux betekent 'ter plaatse een onderzoek instellen'.


  • Ze had sex met minstens drie mannen.
    √ Ze had seks met minstens drie mannen.

    In het Nederlands spellen we seks, behalve in Engelse combinaties: sexappeal, safe sex.


  • Minister van Ondernemen Van Quickenborne wil koppelverkoop toelaten.
    √ Minister van Ondernemen Van Quickenborne wil koppelverkoop toestaan.

    Als de minister koppelverkoop toelaat, verzet hij zich er niet tegen. Verleent hij expliciet toestemming voor koppelverkoop, dan staat hij het toe.



Taalmail 366 - 22 juli 2008

  • Gisteravond zijn in de straten van Sarajevo een menigte mensen de arrestatie van Karadžic komen toejuichen.
    √ Gisteravond is in de straten van Sarajevo een menigte mensen de arrestatie van Karadžic komen toejuichen.

    Het kernwoord van het onderwerp is menigte. De persoonsvorm staat daarom in het enkelvoud.


  • In ruil voor vijf Hezbollahstrijders die in Israël gevangenzaten, heeft Libanon de stoffelijke overschotten van twee Israëlische soldaten overgedragen aan Israël.
    √ In ruil voor vijf Hezbollahstrijders die in Israël gevangenzaten, heeft Libanon het stoffelijk overschot van twee Israëlische soldaten overgedragen aan Israël.

    In het Engels is in zulke constructies het meervoud gebruikelijk, in het Nederlands het enkelvoud.


  • De Amerikanen hoeven niet meteen een verbetering van de economie in hun land te verwachten.
    √ De Amerikanen moeten niet meteen een verbetering van de economie in hun land verwachten.

    Niet hoeven houdt in dat het niet nodig is; niet moeten betekent dat ze het beter niet kunnen doen.


  • De man wordt beticht van vijf overvallen.
    √ De man wordt beschuldigd van vijf overvallen.

    Betichten is geen juridische term en kan inhouden dat de beschuldiging niet terecht is.


  • Ik weet niet goed wat zeggen. Ik ben hier niet goed in.
    √ Ik weet niet goed wat te zeggen. Ik ben hier niet goed in.

    Te hoort erbij in de standaardtaal.


  • Indonesië was ooit een grote olieproducent in Zuid-Oost-Azië, maar nu is de infrastructuur verouderd.
    √ Indonesië was ooit een grote olieproducent in Zuidoost-Azië, maar nu is de infrastructuur verouderd.

    Bedoeld is het zuidoosten van Azië, niet het zuiden van Oost-Azië.


  • platina
    √ klemtoon: platina

    De klemtoon ligt op de eerste lettergreep.



Taalmail 367 - 28 juli 2008

  • De advocaat van Radovan Karadzic gaat in beroep tegen de beslissing van de Servische justitie om zijn cliënt uit te leveren aan het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag.
    √ De advocaat van Radovan Karadzic gaat in beroep tegen de beslissing van de Servische justitie om zijn cliënt over te dragen aan het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag.

    Uitlevering is een procedure tussen twee soevereine staten. Als een staat een persoon ter beschikking stelt van een internationaal hof of tribunaal spreken we van overbrenging of overdracht.


  • Rolstoelpatiënten krijgen nog steeds voorrang bij de Lijn, omdat zij hun plaats moeten reserveren.
    Rolstoelgebruikers krijgen nog steeds voorrang bij de Lijn, omdat zij hun plaats moeten reserveren.

    Een patiënt is iemand die bij een arts in behandeling is. Een rolstoelgebruiker (of rolstoeler) is niet per se een patiënt.


  • Een man met een strafblad kon zonder problemen aan de slag bij de Brusselse politie. Hij is intussen wandelen gestuurd.
    √ Een man met een strafblad kon zonder problemen aan de slag bij de Brusselse politie. Hij is intussen ontslagen.

    Iemand wandelen sturen is vertaald Frans (envoyer promener quelqu'un). Volgens Taaladvies.net is het geen standaardtaal in de betekenis van 'ontslaan', wel in de betekenis van 'afschepen'.


  • Als de auto geseind staat, krijgen de agenten een signaal.
    √ Als de auto gesignaleerd / als gestolen gemeld staat, worden de agenten gewaarschuwd.

    Geseind zijn is letterlijk vertaald Frans uit de politiesfeer (être signalé).


  • We zijn alweer de laatste vrijdag van juli, nog een week en de zomervakantie is halfweg.
    Het is alweer de laatste vrijdag van juli, de zomervakantie is bijna halfweg.

    We zijn klinkt in deze context nogal Frans.


  • We komen vragen of jullie wat skyleer op overschot hebben.
    √ We komen vragen of jullie wat skai(leer) op overschot hebben.

    Het imitatieleer dankt zijn naam aan de producent Skai. Op overschot hebben ('over hebben') is standaardtaal in België.


  • Guernica
    √ ĝer·nie·kaa

    Niet [gw] in de eerste lettergreep. Klemtoon op de middelste lettergreep.



Taalmail 368 - 4 augustus 2008

  • Lars Machenil wordt de nieuwe cfo van Fortis.
    √ Lars Machenil wordt de nieuwe CFO van Fortis.

    "Een initiaalwoord of letterwoord dat we ontlenen aan een andere taal, behoudt zijn spelling zolang we het als vreemdtalig aanvoelen." (Woordenlijst) In gewonemensentaal is de CFO (chief financial officer) de financieel directeur.


  • Op 28 september hervat het proces voor de correctionele rechtbank in Kortrijk.
    √ Op 28 september wordt het proces hervat voor de correctionele rechtbank in Kortrijk.

    Hervatten is een overgankelijk werkwoord: iemand hervat iets. Het proces zelf kan niet 'hervatten', het wordt hervat.


  • In Zimbabwe heeft de gouverneur van de Nationale Bank maar liefst tien nullen laten schrappen op de bankbriefjes.
    √ In Zimbabwe heeft de gouverneur van de Nationale Bank maar liefst tien nullen laten schrappen op de bankbiljetten.

    Bankbriefje is geen standaardtaal volgens Van Dale. Een bankbiljet wordt wel kort een briefje genoemd.


  • Siska at vroeger graag confituur met een beetje schimmel op.
    √ Siska at vroeger graag confituur met een beetje schimmel erop.

    Net zo: een muntstuk met de koning erop, koffie met suiker erin. Met kledingstukken werkt het anders: een meisje met een blauw jurkje aan.


  • Het broeikaseffect wordt veroorzaakt door de uitstoot van CO2, maar er wordt nog een andere oorzaak aangehaald.
    √ Het broeikaseffect wordt veroorzaakt door de uitstoot van CO2, maar er wordt nog een andere oorzaak genoemd.

    Aanhalen betekent 'citeren'. In de betekenis van noemen en vermelden is het geen standaardtaal.


  • Traditioneel is het weekend tussen juli en augustus een van de meest drukke van het jaar.
    √ Traditioneel is het weekend tussen juli en augustus een van de drukste van het jaar.

    Bij korte woorden zijn omschrijvingen met meest niet gebruikelijk, ook niet om extra nadruk te leggen.


  • Qantas
    √ uitspraak: kwan·tas

    Qantas staat voor Queensland and Northern Territory Aerial Services. De naam wordt uitgesproken alsof de q door een u gevolgd wordt.



Taalmail 369 - 11 augustus 2008

  • Ramon heeft twee punten voorsprong op David Philippaerts. De Italiaan eindigde pas als tiende in Lommel.
    √ Ramon heeft twee punten voorsprong op de Italiaan David Philippaerts. Die eindigde pas als tiende in Lommel.

    In de originele tekst is het niet duidelijk wie de Italiaan is.


  • Vorig jaar zijn 392 minderjarigen met hun ouders opgesloten in een gesloten asielcentrum. In totaal ging het om 180 families.
    √ Vorig jaar zijn 392 minderjarigen met hun ouders opgesloten in een gesloten asielcentrum. In totaal ging het om 180 gezinnen.

    Ouders en kinderen die een huishouden vormen, zijn een gezin. Een familie is ruimer.


  • De idee is Alitalia op te delen in twee onafhankelijke maatschappijen.
    Het idee is Alitalia op te delen in twee onafhankelijke maatschappijen.

    De idee is een filosofisch begrip. Een voorstel of een plan is het idee.


  • De inwoners van de stad beginnen ook voedsel in te slagen.
    √ De inwoners van de stad beginnen ook voedsel in te slaan.

    De bevolking slaat voedsel in, sloeg voedsel in, heeft voedsel ingeslagen.


  • De twee judoka's zijn elkaar waard.
    √ De twee judoka's zijn aan elkaar gewaagd.

    Elkaar waard zijn is vertaald Frans. Ils se valent betekent: ze zijn evenveel waard.


  • De vlucht van Ryanair zou normaalgezien gisteren om 11 uur vertrekken.
    √ De vlucht van Ryanair zou normaal gezien gisteren om 11 uur vertrekken.

    Normaal gezien wordt net als normaal gesproken los gespeld.


  • Sjanghai
    √ uitspraak: sjang·haj

    Niet uitspreken als [sjang·gaj]. De Taalunie beveelt de vernederlandste spelling Sjanghai aan. De officiële transcriptie (pinyin) is Shanghai.



Taalmail 370 - 18 augustus 2008

  • Normaal gesproken is Jos Lansink even goed als hem.
    √ Normaal gesproken is Jos Lansink even goed als hij.

    Na als (en dan) gebruiken we de onderwerpsvorm (ik, jij, hij e.d.) als een bijzin aangevuld kan worden waarin het voornaamwoord (hier hij) onderwerp wordt.


  • Haar schoonbroer Rutger heeft al voorgetoond hoe het moet.
    √ Haar schoonbroer Rutger heeft al getoond hoe het moet.

    In voortonen zijn voordoen en tonen door elkaar gehaald.


  • Nic volgt het spoor van Colombus tot in de diepgelovige Dominicaanse Republiek.
    √ Nic volgt het spoor van Columbus tot in de diepgelovige Dominicaanse Republiek.

    In het Nederlands gebruiken we de Latijnse vorm Columbus, met u. Naar hem is het land Colombia vernoemd, met de o van de Spaanse vorm Colón en de Italiaanse vorm Colombo.


  • Zij heeft dat tot nu toe als enigste kunnen doen.
    √ Zij heeft dat tot nu toe als enige kunnen doen.

    "Omdat enigst 'onlogisch' zou zijn ('eniger dan enig is niet mogelijk'), wordt het veelal afgekeurd. Om kritiek te vermijden kunt u zeker in geschreven taal beter voor enig kiezen; enig is altijd mogelijk in plaats van enigst." (Taaladvies.net)


  • Populieren hebben last van een schimmel en verliezen hun blaren.
    √ Populieren hebben last van een schimmel en verliezen hun bladeren.

    Blaren is niet fout, maar het is te informeel voor zakelijke verslaggeving.


  • Het record is leuk en belangrijk, want we hebben er toch veel vanaf gedaan.
    √ Het record is leuk en belangrijk, want we hebben er toch veel (van) afgedaan.

    Vanaf is alleen een voorzetsel: vanaf dat moment. In dit geval gaat het om het werkwoord afdoen. Van kan erbij, maar het hoeft niet.


  • We hebben er twee weken moeten op wachten, maar België heeft dan toch een medaille behaald.
    √ We hebben er twee weken op moeten wachten, maar België heeft dan toch een medaille behaald.

    De werkwoorden horen bij elkaar.



Taalmail 371 - 25 augustus 2008

  • Senator Biden is een expert inzake buitenlands beleid en moet het gebrek aan Obama's ervaring op dat gebied compenseren.
    √ Senator Biden is een expert inzake buitenlands beleid en moet Obama's gebrek aan ervaring op dat gebied compenseren.

    Obama heeft gebrek aan ervaring. Dus: Obama's gebrek aan ervaring.


  • De finaliste van Junior Eurosong 2007 moet zowat de grootste rock 'n roll meid van Vlaanderen zijn.
    √ De finaliste van Junior Eurosong 2007 moet zowat de grootste rock-'n-rollmeid van Vlaanderen zijn.

    In het Nederlands spellen we rock-'n-roll. In samenstellingen blijven de streepjes staan.


  • Het was een troostprijs voor de Verenigde Staten, die tijdens de vorige sprintnummers door de mand zijn gezakt.
    √ Het was een troostprijs voor de Verenigde Staten, die tijdens de vorige sprintnummers door het ijs zijn gezakt.

    Wie door de mand valt, moet een fout of een leugen toegeven. Door het ijs zakken wordt in de sporttaal gebruikt in de betekenis van 'mislukken, zijn doel niet bereiken'. Die betekenis staat nog niet in het woordenboek.


  • De organisatoren van het festival overwegen gerechterlijke stappen tegen Winehouse.
    √ De organisatoren van het festival overwegen gerechtelijke stappen tegen Winehouse.

    Bij gerecht hoort gerechtelijk, bij rechter hoort rechterlijk.


  • De dagen nadien hoor je telkens een nummer uit dit fantastisch album.
    √ De dagen erna hoor je telkens een nummer uit dit fantastische album.

    Nadien wordt in het algemeen Nederlands alleen met betrekking tot het verleden gebruikt. Het bijvoeglijk naamwoord moet verbogen worden na dit.


  • Een goede screening van jongsaf aan is noodzakelijk.
    √ Een goede screening van jongs af aan is noodzakelijk.

    Net zo: van kinds af aan, van klein(s) af aan.


  • De held die ik net vernoemd heb, heeft nu geen verweer.
    √ De held die ik net genoemd heb, heeft nu geen verweer.

    Vernoemd is een verhaspeling van genoemd en vermeld. Een jongetje kan wel naar zijn grootvader vernoemd worden.



Taalmail 372 - 1 september 2008

  • De EU-ministers zullen zich daar vrijdag bezighouden met het Europese veiligheidsbeleid en de transatlantische relaties met de Verenigde Staten en Canada.
    √ De EU-ministers zullen zich daar vrijdag bezighouden met het Europese veiligheidsbeleid en de trans-Atlantische relaties met de Verenigde Staten en Canada.

    Samenstellingen met het voorvoegsel trans- worden in de regel als één woord gespeld: transnationaal. Als het tweede deel met een hoofdletter begint, krijgen ze een streepje: trans-Atlantisch.


  • Uiteindelijk is de politie naar binnen gekunnen om het huis te doorzoeken.
    √ Uiteindelijk kon de politie naar binnen om het huis te doorzoeken.

    Het voltooid deelwoord van kunnen is gekund, maar de zin loopt beter met kon.


  • Oorspronkelijk werd Canderel aanzien als een farmaceutisch product.
    √ Oorspronkelijk werd Canderel gezien als een farmaceutisch product.

    Volgens Van Dale is aanzien als standaardtaal in België. Algemeen Nederlands zijn: zien als, beschouwen als, aanmerken als.


  • Frankrijk wil ten allen tijde zelf beslissen over de inzet van het Franse leger.
    √ Frankrijk wil te allen tijde zelf beslissen over de inzet van het Franse leger.

    Minder gewichtig is altijd.


  • De Deense kunstenaar Marco Evaristti mag het lichaam van de terdoodveroordeelde Amerikaan Gene Hathorn aan de vissen voeren na zijn dood.
    √ De Deense kunstenaar Marco Evaristti mag het lichaam van de ter dood veroordeelde Amerikaan Gene Hathorn aan de vissen voeren na zijn dood.

    Iemand die ter dood veroordeeld is, na een terdoodveroordeling, is een terdoodveroordeelde.


  • JMH Berckmans dood in hetzelfde jaar dan Claus. Nauwelijks 54.
    √ JMH Berckmans dood in hetzelfde jaar als Claus. Nauwelijks 54.

    Na dezelfde en hetzelfde komt altijd als.


  • Sinds 1974 is Cyprus in twee gedeeld, in een Grieks en een Turks deel.
    √ Sinds 1974 is Cyprus in tweeën gedeeld, in een Grieks en een Turks deel.

    Een hoofdtelwoord krijgt de toevoeging -en als het zelfstandig gebruikt wordt na een voorzetsel.



Taalmail 373 - 8 september 2008

  • Om welk uur hebben ze daar al pistolets?
    Hoe laat hebben ze daar al pistolets?

    Om welk uur is dialect en vertaald Frans (à quelle heure). Een Belgische pistolet is een rond broodje, een Nederlandse pistolet is langwerpig.


  • Wist je dat vier op de tien gezinnen nooit samen eet?
    √ Wist je dat vier op de tien gezinnen nooit samen eten?

    Het gaat om vier (op de tien) gezinnen, dus meervoud.


  • De marktkramer sloeg de folders uit het hand van de politicus.
    √ De marktkramer sloeg de folders uit de hand van de politicus.

    Hand is een de-woord.


  • Opgetrokken in 1956 is het een unieke hangbrug.
    √ De hangbrug, opgetrokken in 1956, is uniek.

    De zin is strikt genomen niet fout, maar de constructie is ongewoon in het Nederlands.


  • Ben jij onmiddellijk djellaba's beginnen dragen toen je hier kwam wonen?
    √ Ben jij onmiddellijk djellaba's beginnen te dragen toen je hier kwam wonen?

    Beginnen wordt altijd met te gecombineerd. Ook goed: Ben jij onmiddellijk begonnen djellaba's te dragen?


  • Het noorden werd een deel van Rusland, het zuiden van Georgië, beiden toen lidstaten van de Sovjet-Unie.
    √ Het noorden werd een deel van Rusland, het zuiden van Georgië, beide toen lidstaat van de Sovjet-Unie.

    Beiden wordt alleen gebruikt als het om personen gaat. In het Nederlands is in het naamwoordelijk gezegde het enkelvoud (hier lidstaat) gebruikelijker dan het meervoud.


  • titel, vice, file
    √ uitspraak: tie·təl, vie·sə, fie·lə

    De i staat in een open lettergreep en is kort en helder.



Taalmail 374 - 15 september 2008

  • Minister Van Brempt overhandigde de eerste plooifiets aan apothekeres Sofie De Moor.
    √ Minister Van Brempt overhandigde de eerste vouwfiets aan apothekeres Sofie De Moor.

    In het algemeen Nederlands is vouwen gebruikelijker dan plooien. Algemeen kan gezegd worden dat een vouw scherper is dan een plooi.


  • Onder grote belangstelling heeft paus Benedictus XVI in Parijs een mis voorgedragen voor het Hôtel des Invalides.
    √ Onder grote belangstelling heeft paus Benedictus XVI in Parijs een mis opgedragen voor het Hôtel des Invalides.

    De paus gaat voor in de mis of hij draagt de mis op.


  • Tot nu toe kregen 1 miljoen Vlamingen met een laag tot middeninkomen een korting van 200 euro.
    √ Tot nu toe kregen 1 miljoen Vlamingen met een laag of gemiddeld inkomen een korting van 200 euro.

    Laag en middeninkomen is een samentrekking van een woordgroep (een laag inkomen) en een samenstelling (een middeninkomen). Deze vorm van samentrekking is niet voor alle taalgebruikers aanvaardbaar.


  • Het probleem stelt zich vooral bij Belgen die bij de overheid solliciteren.
    √ Het probleem doet zich vooral voor bij Belgen die bij de overheid solliciteren.

    Zich stellen wordt door de meeste naslagwerken als een vertaling uit het Frans beschouwd.


  • De Rumbler, die vooraan het voertuig bevestigd wordt, zendt trillingen uit.
    √ De Rumbler, die vooraan op het voertuig bevestigd wordt, zendt trillingen uit.

    Vooraan is geen voorzetsel, maar een bijwoord. Er moet een voorzetsel op volgen: vooraan in de klas, vooraan op de fiets, vooraan bij het podium.


  • Nog voor het doek naar omhoog ging, riepen betogers: "Scientology is een sekte."
    √ Nog voor het doek opging, riepen betogers: "Scientology is een sekte."

    Ook goed: Nog voor het doek omhoogging ...


  • Lufthansa
    √ uitspraak: loeft·han·zaa

    Lufthansa is samengesteld uit de Duitse woorden Luft (lucht) en Hansa (hanze). De klemtoon ligt voorin.



Taalmail 375 - 22 september 2008

  • Een paar maand geleden werd Anderlecht opgeschrikt door rellen tussen allochtonen en Anderlechtsupporters.
    √ Een paar maanden geleden werd Anderlecht opgeschrikt door rellen tussen allochtonen en Anderlechtsupporters.

    Na een paar staat de tijdsaanduiding in het meervoud. Alleen de tijdsaanduidingen die op een r eindigen staan in het enkelvoud.


  • Minister-president Peeters kwam met een tevreden blik buiten.
    √ Minister-president Peeters kwam met een tevreden blik naar buiten.

    Om de beweging aan te geven, gebruiken we in de standaardtaal naar buiten komen. Buitenkomen kan wel in een zin als hij komt nooit buiten (hij zit altijd binnen).


  • In augustus stierven in een ziekenhuis in Ankara 42 boorlingen als gevolg van een infectie.
    √ In augustus stierven in een ziekenhuis in Ankara 42 zuigelingen als gevolg van een infectie.

    Boorling (of boreling) is een formeel en wat archaïsch woord. Gewoner zijn zuigeling en baby.


  • Het openbaar ministerie had minimum 15 jaar cel gevorderd.
    √ Het openbaar ministerie had minimaal 15 jaar cel gevorderd.

    Minimum is een zelfstandig naamwoord ('het minste'), minimaal een bijwoord ('ten minste').


  • Nadat de CD&V-leden achter gesloten deuren hun mening mogen geven, is het de beurt aan de partijtop.
    √ Nadat de CD&V-leden achter gesloten deuren hun mening hebben mogen geven, is het de beurt aan de partijtop.

    Na nadat komt er een voltooide tijd.


  • Ze zal er de strijd aangaan tegen Coldplay, Leona Lewis, Duffy en Alicia Keys.
    √ Ze zal er de strijd aangaan met Coldplay, Leona Lewis, Duffy en Alicia Keys.

    Let op het voorzetsel.


  • Bij de zes onderhandelaars zijn ook de vice-minister-presidenten Dirk Van Mechelen en Frank Vandenbroucke.
    √ Bij de zes onderhandelaars zijn ook de viceministers-presidenten Dirk Van Mechelen en Frank Vandenbroucke.

    Het meervoud van minister-president is volgens de meeste naslagwerken ministers-presidenten. Het voorvoegsel vice krijgt alleen bij klinkerbotsing een streepje


Deel op FacebookShare on Twitter