Stemmen voor stemmen

Sabine Vandeputte

 

Wat is mij het meest bijgebleven van Prinsjesdag? Niet de hoedjes in de Ridderzaal, ik had dit jaar helaas geen tijd om die goed te bestuderen. De gouden koets zag ik gelukkig wel, maar voor een foto was ik net te laat. Multitasken is niet eenvoudig met slechts twee handen. Het nieuws dat naar buiten kwam, was door eerdere lekken al oudbakken. Nee, wat bleef hangen waren de mooie stemmen van de tenoren.

A face for radio

De eerste troonrede van koning Willem-Alexander is hier door tientallen commentatoren doorgelicht en ontrafeld. Hoe was z’n toon? Was dat verwarde haar nu slordig of juist leuk? Hoe modern was z’n dictie? En hoeveel sneller sprak ie dan z’n moeder? De kritieken waren positief, maar dat kwam volgens mij vooral door iets waar niemand het over heeft: z’n stem. Koning Alex is geen man die Dior over de catwalk zou sturen, maar hij heeft wel een mooie stem. Het belang daarvan wordt door velen vergeten of onderschat.

Ik ben een radiomeisje en val daardoor bewust en wellicht deels onbewust voor mooie stemmen. Dat is niet oppervlakkig. Ik durf te beweren dat je in de stem van iemand ook veel van de persoon terugvindt: iemands instelling, levenservaring, ongeduld en intellectuele diepgang. Ik weet als geen ander dat je je daarin ook schromelijk kan vergissen. Radiomensen hebben vaak mooie stemmen maar “a face for radio” zoals dat eufemistisch wordt genoemd. Maar neem het van mij aan: achter mooie stemmen schuilen soms lelijke mensen, maar zelden slechte mensen.

Warm en donkerbruin

Een sonore mannenstem kan mij diep raken, daarvoor heb ik een merkwaardig soort G-spot. Een mooie stem aan de andere kant van de lijn is een vorm van klein geluk. Een lelijke stem doet mij fysiek pijn. Ik betwijfel trouwens of mannen daar ook zo over denken, want echt mooie vrouwen hebben vreemd genoeg vaak lelijke stemmen. Of ze worden lelijk zodra ze beginnen te praten. Moeder Natuur is rechtvaardiger dan we denken.

Terug naar Willem-Alexander. Als prins werd ie nauwelijks ernstig genomen, maar toen kon je aan z’n klassieke en rustige mannenstem eigenlijk al horen dat het wel goed zou komen. Bij politici is de stem nog belangrijker natuurlijk, iemand met een piepstemmetje zie ik niet snel de top bereiken.

Hier in Nederland zijn m’n favorieten minister van Financiën Dijsselbloem en premier Rutte. Beiden lieten zich na een lange Prinsjesdag ’s avonds een uur lang roosteren in een televisiestudio. Ze praatten zich de blaren op de tong om hun beleid te verdedigen. Ze deden dat zoals altijd vakkundig en behendig, daarbij geholpen door hun goeie stem. Rutte dankt z’n politieke loopbaan volgens mij zelfs voor een flink deel aan z’n warme, donkerbruine stem die - als je niet naar de inhoud luistert - helemaal kan geruststellen. Dijsselbloem z’n stem is radiofonisch nog interessanter: daarin klinkt een metaalklank door, alsof een radiotechnicus z’n stem vast bijstuurde met het oog op optimale verstaanbaarheid. Naar beide heren kan ik uren luisteren. Gelukkig, want soms moet dat ook.

Lieve oude brombeer

De Nederlandse politiek heeft trouwens nog twee andere opmerkelijke stemmen waar de liefhebber veel plezier aan beleeft. Vooreerst is daar Ivo Opstelten met de stem van een lieve, oude brombeer. Hij is niet voor niets minister van Veiligheid en Justitie. En voor de gevorderden is er Sybrand Buma, de leider van de christendemocraten. Die heeft een speels en grappig, nasaal stemgeluid dat door sommige acteurs schitterend geïmiteerd kan worden. Kijkt u maar ‘ns naar “Koefnoen”. U begrijpt het al, we vervelen ons hier ook als stemmenliefhebber geen ene minuut.

Sabine Vandeputte
deredactie.be